VZ 58-ის მოდიფიკაციები და ქართული ბაზარი

თამამად შეიძლება ითქვას, რომ დღეს საქართველოს ცეცხლსასროლი იარაღის ბაზარზე არსებულ კარაბინებში, ჩეხური წარმოების VZ-58-ის მოდიფიკაციები უდაოდ ბესტსელერია გაყიდვების კუთხით. იგი დაახლოებით წელიწადნახევრის წინ გამოჩნდა საქართველოში და მას თბილისის თითქმის ყველა იარაღის მაღაზიის დახლზე შეხვდებით. ეს გასაკვირი არცაა, რადგანაც ფასის და ხარისხის შეფარდებით თუ ვიმსჯელებთ, აღნიშნული კარაბინი მართლაც საუკეთესო გადაწყვეტილებაა იმ ადამიანებისათვის, ვისაც უყვარს ასეთი ტიპის იარაღი. თავდაპირველად კარაბინი VZ-58-ის ერთერთი მოდიფიკაცია სახელწოდებით „CZ 858“ მხოლოდ ერთ მაღაზიაში იყიდებოდა და მისი ღირებულებაც გაცილებით ძვირი იყო, ხოლო როდესაც იგი რამოდენიმე მაღაზიამ შემოიტანა კონკურენციამ თავისი საქმე ხუთიანზე შეასრულა და ფასიც მისაღებ ზღვარზე ჩამოვიდა. კარაბინის გაყიდვის ერთერთი ხელისშემწყობი ფაქტორი ისიცაა, რომ იგი საარმიო ტიპისაა და იერით ძალიან ჰგავს კალაშნიკოვის ავტომატს, რომლის მიმართ ქართველი მოყვარულების დამოკიდებულება შეიძლება ითქვას ზედმეტად პოზიტიურიცაა. ხშირად VZ-58  მოდელს სქართველოში  ჟარგონულად „ჩეხურ კალაშასაც“ უწოდებენ. ის ფაქტი, რომ კალაშნიკოვის ავტომატი და VZ-58 კონსტრუქციულად განსხვავდება ერთმანეთიქსგან ნაკლებად თუ აინტერესებს ვინმეს. მთავარია, რომ იგი ვიზუალურად ჰგავს „მამა კალაშას“. რა თქმა უნდა ამ ფაქტორის გარდა კიდევ სხვა დამატებითი ნიუანსებიც არსებობს, რომელმაც ასე პოპულარული გახადა VZ-58 საქართველოში. შევეცდები ჩამოვწერო ჩემი აზრით რა დამატებითი ნიუანსები განაპირობებს მის პოპულარულობას ჩვენს ქვეყანაში:

·        პირველ რიგში ალბათ კარაბინში გამოყენებული ვაზნის პოპულარულობამ ითამაშა დიდი როლი. 7,62X39 ჩვენს ქვეყანაში გავრცელებული ვაზნაა, რადგანაც პოსტ საბჭოთა ქვეყანა ვართ და „აკაემის“ ვაზნა როგორც მას ხშირად უწოდებენ ჩვენთანაც პოპულარულია. ვაზნის პოპულარულობა კი ყველასათვის ცნობილი კალაშნიკოვის ავტომატის დამსახურებაა. გარდა ამისა კიდევ ერთი გავრცელებული მიდგომა არსებობს ჩვენს ქვეყანაში ამ ვაზნის მიმართ. კერძოდ: „7,62x39 ვაზნა ადვილი საშოვნელია, მთავარია ჯარში გყავდეს ნაცნობი, რომელიც შეძლებს ამუნიციით მოგამარაგოს“. არ უნდა დაგვავიწყდეს, რომ მოიერიშე შაშხანის ვაზნის საარმიო ვარიანტები ფოლადის გულარით, მგეზავი, ჯავშანგამტანი და სხვა საარმიო სპეციალური ტიპის ტყვიებით დამუხტული ვაზნები კანონით აკრძალულია სამოქალაქო პირებისათვის. ასე რომ ჩემი რჩევა იქნება ნუ გარისკავთ „ცეცხლთან თამაშს“. სტატიის დაწერის მომენტში სამოქალაქო ბრუნვისთვის დაშვებული 7,62X39 კალიბრის ვაზნების ღირებულება საქართველოს მაღაზიებში, სხვადასხვა მწარმოებლების მიხედვით 2 ლარიდან 4 ლარამდე მერყეობს.

·         შემდეგი პოპულარულობის მიზეზი არის ის ფაქტორი, რომ საქართველოში რუსული წარმოების ნახევრადავტომატური კარაბინები “Cайга” და 70 წლის წინ შექმნილი სიმონოვის თვითდამტენი კარაბინი „ეს კა ესი“ (СКС) ჟარგონულად რომ ვთქვათ ჯერ კიდევ „ცვეტშია“ (მითუმეტეს თუკი ესკაესის მფლობელს ქრომირებული ლულიანი ეგზემპლარი აქვს, რომელიც მის ღირებულებას „კაკ მინიმუმ“ 500 ლარით ზრდის. (ეს რათქმაუნდა სამწუხარო ქართული რეალობაა). სწორედ „ესკაესს“ ადარებს ბევრი „VZ-58“ მოდელს და ჩეხური ეგზემპლარის უპირატესობების დანახვით იღებს გადაწყვეტილებას. მე მსმენია არაერთი ფაქტი, როდესაც მფლობელებმა გაყიდეს თავიანთი „ესკაესები“ და შეიძინის VZ-85-ის ვარიანტები. აქვე მინდა ავღნიშნო, რომ მაინც შემორჩნენ ადამიანები, რომლებიც მშრალად ამტკიცებენ, რომ ესკაესი ჯობია ჩეხურ VZ-58 -ის სამოქალაქო მოდიფიკაციებს. რა თქმა უნდა ყველა საქონელს თავის მუშტარი ჰყავს და „ყველა ქოთანს თავისი თავსახური აქვს“, მაგრამ ვინც ფიქრობთ, რომ ესკაესი ჯობია ჩეხურ VZ-58 მოდელს და მის მოდიფიკაციებს მინდა გითხრათ, რომ ცდებით. თუკი ახლა ამ სტატიას კითხულობ და თვლი რომ მე ვცდები, შეგიძლია სტატიის ბოლოში კომენტარის ველში დაასაბუთო რითი სჯობს „ესკაესი“. J

·         VZ-58-ის პოპულარულობის ერთერთი განმაპირობებელი ფაქტორი ალბათ ისიცაა, რომ კარაბინი ადვილად ექვემდებარება ფურნიტურის (ტიბჟირი, პისტოლეტისებური სახელური, საკეცი დუგლუგი / ფიქსირებული კონდახი) შეცვლას. საქართველოს მაღაზიებშიც უკვე გამოჩნდა შეცვლილი ფურნიტურიანი VZ-58 ტიპის კარაბინები, რომლებსაც ჩემი აზრით ხშირად თავად მაღაზიის თანამშრომლები „ატუნინგებენ“ და ყიდიან ცოტა ძვირ ფასად. მარკეტინგული კუთხით თუ შევხედავთ ამ ოპერაციას, რა თქმა უნდა სწორი სვლაა და ბევრს ურჩევნია უკვე „ნავაროჩენი“ კარაბინი იყიდოს, ვიდრე თავად მოახდინოს მისი ტუნინგი.

·         და ბოლოს ჩემი აზრით ერთერთი მიზეზთაგანი რომელიც ყველაზე მეტად გაყიდვადს ხდის საქართველოში VZ-58 მოდელს, არის მფლობელთა გამოხმაურებები, რომელიც ძირითადად პოზიტიურია და ეს არცაა გასაკვირი. კარაბინი მართლაც რომ ამართლებს მოლოდინებს და შეიძლება ითქვას „ხარისხი ფასზე მეტია“. რა თქმა უნდა იგი არაა იდეალური და გარკვეული მინუსებიც აქვს. რაც შეეხება მის რესურსს და გამძლეობას ამას დრო დასჭირდება, ვინაიდან ჯერ სულ რაღაც წელიწადნახევარია იგი საქართველოში გამოჩნდა და მეეჭვება ვინმეს მოესწრო მისი მუშაობის რესურსის ამოწურვა. რაც შეეხება სროლის დროს შექმნილ პრობლემებს და შეფერხებებს, რამოდენიმეჯერ მოვისმინე კონკრეტული ფაქტები, რომელიც ძირითადად მასრის ექსტრაქციას, ამოგდებას (ე.წ. FTE) ან კიდევ ვაზნის მიწოდებას უკავშირდებოდა. მე ზუსტი სტატისტიკა არ მაქვს, მაგრამ ჩემი ვარაუდით ვფიქრობ საქართველოში 1000 ცალზე მეტი VZ-58 ტიპის კარაბინი უნდა იყოს გაყიდული. 1000 ცალი ბევრი არაა, თუმცა რაც უფრო მეტად გაიზრდება გაყიდული კარაბინების რაოდენობა, მით უფრო დიდი ალბათობაა ყური მოვკრათ შეფერხებებს, პრობლემებს, ბრაკებს და მფლობელთა ნეგატიურ გამოხმაურებებს.

ვერ ვიტყვი, რომ მე ვოცნებობდი VZ-58 ტიპის კარაბინზე ან კიდევ სერიოზულად ვფიქრობდი მის შეძენას, თუმცა როგორც იარაღის მოყვარულს მქონდა გარკვეული სიმპატიები მის მიმართ. მთავარი სიმპატია ალბათ იყო ის, რომ კარაბინი საარმიო ტიპისაა და ჩეხოსლოვაკიაში შეიქმნა. მე არაერთხელ აღმინიშნავს ჩვენს სტატიებში, რომ ჩეხური და პოლონური იარაღის მოტრფიალე ვარ. ჩემი ინტერესი და სიყვარული ამ ქვეყნებში შექმნილი იარაღების მიმართ არაა გამოწვეული მხოლოდ იმით, რომ ისინი ხარისხიან იარაღს აწარმოებენ. მე ამ ქვეყნების იარაღით პირველ რიგში ვინტერესდები იმ მიზეზის გამო, რომ ბევრი საინტერესო და უცნაური კონსტრუქციები იქმნებოდა მათი ოსტატების მიერ. რამოდენიმე დღის წინ კი აღნიშნულმა კარაბინის ერთერთმა ვარიანტმა  ჩემს მფლობელობაშიც დაიდო ბინა.

ჩემი კუთვნილი “VZ-58”-ის სამოქალაქო ვარიანტი “CZ-858 4 V” და მისი თანამოქალაქე “VZ-61 Skorpion”-ის სამოქალაქო ვარიანტი „CZ-61S Skorpion”

VZ-58 მოდელის შესახებ უამრავი რამ დაწერილა და თქმულა, მათ შორის ქართულ ვებ სივრცეშიც. მაგალითად ლევანის (Shooter-ის) ბლოგ „Shooterscentral“-ზე საკმაოდ საინტერესო და მოცულობითი სტატიები აქვს გამოქვეყნებული ბლოგის ავტორს. ვინც დაინტერესებული ხართ VZ-58-ით გირჩევთ გაეცნოთ მის სტატიებს.

მე დიდი ხანია დაინტერესებული ვარ VZ-58-ის მოდიფიკაციებით და ვარიანტებით, თუმცა ვერსად ვერ მოვიძიე ისეთი სტატია, რომელშიც  ვრცლად ან მოკლედ მაინც იქნებოდა ერთიანად თავმოყრილი და აღწერილი სხვადასხვა ვარიანტები, მოდიფიკაციები და მათი სხვაობები. გარდა ამისა საქართველოს ბაზარზეც უკვე VZ-58-ის რამოდენიმე სახის ვარიანტია გავრცელებული.  სწორედ ამიტომ გადავწყვიტე შემევსო ეს „ცარიელი ადგილი“ და დამეწერა აღნიშნული სტატია, რომელშიც შევეცდები ლაკონურად მოგაწოდოთ ის ინფორმაცია, რომელსაც ვფლობ VZ-58-ის მოდიფიკაციების და ვარიანტების შესახებ.

VZ-58 -ის პროტოტიპი  "Koště" („ცოცხი“) იგივე Samopal 56

პირველ რიგში რა თქმა უნდა დავიწყებ VZ-58-ის პროტოტიპით, რომლის შესახებ საკმაოდ საინტერესო ინფორმაციის მოძიება შევძელი. 1956 წლის 7 დეკემბერს ჩეხოსლოვაკიის ხელისუფლებამ, ქალაქ მოსკოვში ჩაატარა გასაიდუმლოებული პროტოტიპის (კოდური სახელწოდებით "Koště" - ჩეხურად ნიშნავს ცოცხს)  გამოცდა, რომლის ფარგლებშიც აგრეთვე გაიმართა საკონსულტაციო შეხვედრა. შეხვედრაზე საბჭოთა მხარემ წარმოადგინა თავიანთი მოსაზრებები და რეკომენდაციები. პროტოტიპის გამოცდა მიმდინარეობდა იმ პერიოდში საბჭოთა კავშირში არსებული მეთოდებით.

მოსკოვში საცდელ სროლებზე პროტოტიპიდან გასროლილ იქნა ჯამში 11986 ცალი ვაზნა. სროლები მიმდინარეობდა სხვადასხვა პირობებში.  აქედან ნორმალურ პირობებში პროტოტიპიდან გასროლილ იქნა 5206 ცალი ვაზნა, რომლის შედეგიც იყო შემდეგი სახის:

1.      ხუთჯერ დაფიქსირდა მტყუნება ე.წ. „ასეჩკა“;

2.      ვაზნის მასრა მიწოდებისას დეფორმირდა ორჯერ.

ჯამურად გამოვიდა, რომ სულ 5206 გასროლიდან შეფერხებამ შეადგინა 7 ცალი ერთეული (0,13%).

გარდა ნორმალურ პირობებში სროლისა, პროტოტიპმა გაიარა სხვადასხვა სახის სპეციალური სატესტო შემოწმება. ცხრილში შეგიძლიათ იხილოთ აღნიშნული ტესტების რამოდენიმე ტიპები და ტესტირების შედეგები:

საბოლოო ჯამში საბჭოთა კავშირის გამომცდელებმა დადებითი დახასიათება დადეს პროტოტიპის შესახებ. ყველაზე მეტად მოწონებულ იქნა სროლის სიზუსტე.

თუმცა გარდა დადებითი მხარეებისა, პროტოტიპს გააჩნდა უარყოფითი მხარეებიც. კერძოდ:

·         პროტოტიპში გამოყენებული დეტალები მალე ექვემდებარებოდა ცვეთას და დაზიანებას;

·         ლულა და კორპუსი ზედმეტად ხურდებოდა. 180 გასროლის შემდეგ ლულა და ლულის სავაზნე ისე ცხელდებოდა, რომ სავაზნეში არსებული ვაზნა თავისით ალდებოდა;

ერთერთი მთავარი რეკომენდაცია, რომელიც მოსკოვში დასახელდა გამომცდელების მიერ იყო ის, რომ საკეტის კორპუსი და მისი ქანქარა უნდა გადამუშვებულიყო და მისი დამზადება უნდა მოხდარიყო უფრო მაღალი ხარისხის და სიმკვრივის მქონე ფოლადისგან.

დაშლილი პროტოტიპის დეტალების დათვალეერებისას ყველაზე მეტად გაოცებული დავრჩი ერთი ფაქტით - სადაა აირგამყვანი მილაკი და დგუში? ის არ ჩანს ფოტოზე და ლულაზე დაკვირვებით თუ ვიმსჯელებთ არცაა მისთვის განკუთვნილი ადგილი. როგორ ხდებოდა საკეტის უკუცემა? ჩემთვის პასუხგაუცემელი რჩებოდა ეს საკითხი სანამ არ მოვიძიე პირველი პროტოტიპების ნახაზები, რომელზეც ჩანს, რომ მოკლე დგუში და აირგამყვანი კამერა მოთავსებულია უკანა სამიზნის ქვეშ.

ერთერთი პირველი პროტოტიპის ნახაზი

პროტოტიპ Sa.56-ის ნახაზი

1957 წელს პროტოტიპი გადამუშავდა და 1958 წელს მიენიჭა სახელწოდება „Vzor-58“ სწორედ აღნიშნული სახით მოაღწია დღემდე ჩვენი სტატიის მთავარმა გმირმა.

დღეს რათქმაუნდა პირველ პროტოტიპებს ვერ შევხვდებით ბუნებაში. ერთერთი ცნობით არსებული პროტოტიპი ინახება ჩეხეთის საარტილერიო მუზეუმში.

VZ-58 საბაზისო ვარიანტები

საარმიო VZ-58  არსებობს 2 ძირითადი (საბაზისო) სახის:

1. VZ-58 P სადაც ასო “P” ნიშნავს Pěchotní-ს (ანუ ქვეითთა). აღნიშნული მოდელი არის მუდმივი კონდახით;

2.  VZ-58 V (Výsadkový - სადესანტო) დასაკეცი სამხრე დუგლუგით.

სხვა დანარჩენი კუთხით ორივე იარაღი აბსოლუტურად იდენტურია. საბაზისო მოდელების ლულის სიგრძე შეადგენს 390 მილიმეტრს და გათვლილნი არიან 7,62x39 მმ ვაზნებზე.

VZ-58 Pi 

მოგვიანებით შეიქმნა ვარიანტი VZ-58 Pi  რომელიც აღჭურვილი იყო ღამის ხედვის ინფრაწითელი სამიზნის НСП-2-ის (Ночной Стрелковый Прицел-2)  სამაგრი ინტერფეისით. გარდა ამისა გააჩნდა საკეცი ორფეხა სადგარი (Bipod) რომელიც ლულის წინა ნაწილში ხიშტ-დანის სამაგრზე ყენდებოდა და კონუსისებური (ძაბრისებური) ფორმის ალმქრობი.

AP-Z 67 და ÚP-Z 70

1966 წელს შეიქმნა ექპერიმენტალური მოდელი სახელწოდებით „Automatická puška–Z 67”  (AP-Z 67) რომელიც გათვლილი იყო ვაზნაზე “7,62x51 NATO”. აღნიშნული პროექტი საბოლოოდ არ გასცდა საცდელ პროტოტიპებს. სამი წლის შემდეგ (1970 წელს) კი იგი გადამუშავებულ იქნა ვაზნაზე 5,56x45 NATO და მიენიჭა სახელწოდება Útočná puška-Z 70 (ÚP-Z 70). აღნიშნული მოდიფიკაციის შექმნამაც უშედეგოდ ჩაიარა.

EZ-B

1976 წელს დამაზდებულ იქნა ექსპერიმეტალური პროტოტიპი, რომელიც აგებული იყო “Bullpup” ტიპის სქემაზე. პროტოტიპს მიენიჭა სახელწოდება EZ-B (Experimentální zbraň-Bullpup). პროექტი მალევე დაიხურა და გამოშვებული ეგზემპლარების რაოდენობამ შეადგინა მხოლოდ რამოდენიმე ცალ ერთეულს.

 

ხელის ტყვიამფრქვევი KLEČ („მთის ფიჭვი“).

1976 წელს (რიგი წყაროების თანახმად აღნიშნული მოდელი შეიქმნა 1979 წელს) საბაზისო მოდელის VZ-85 P საფუძველზე შეიქმნა მსუბუქი ხელის ტყვიამფრქვევი (Ruční kulomet) კოდური სახელწოდებით „KLEČ“ (ჩეხურად ნიშნავს მთის ფიჭვს). იგი საბაზისო მოდელისგან განსხვავდებოდა ლულის სიგრძით, რომელიც შეადგენდა 590 მმ-ს და მოზრდილი გაბარიტების კონდახით. ლულის ბოლოში კი მაგრდებოდა საკეცი ორფეხა სადგარი. საბოლოდ მოდელი „KLEČ“ არადამაკმაყოფილებლად ჩათვალეს და პროექტიც დაიხურა. სულ დამზედებულ იქნა 9 ცალი ეგზემპლარი, რომელთაგან 6 ცალს გააჩნდა პოლიგონალური ტიპის ჭრილები. იარაღის საერთო სიგრძე შეადგენდა 1050 მმ-ს და იწონიდა 4 კილოგრამს.

სნაიპერული შაშხანა  VZ 58/97

90-ან წლებში ჩეხეთის შეიარაღების და საბრძოლო მასალის სამხედრო ტექნიკური ინსტიტუტის „VTÚVM” (Vojenský technický ústav výzbroje a munice) მიერ რამოდენიმე ცალი ეგზემპლარის სახით დამზადებულ იქნა სნაიპერული შაშხანა „LOP” (Lehká odstřelovačská puška) VZ 58/97, რომელსაც სტანდარტული VZ-58-სგან განსხვავებით გააჩნდა გრძელი ლულა და ოპტიკური სამიზნის სპეციალური სამაგრი დიდი სახელურის სახით.

 

პისტოლეტ-ტყვიამფრქვევი VZ 58/98 "Bulldog"

„VTÚVM”-ის მიერ აგრეთვე შექიმნა 9x19 Parabellum ვაზნაზე გათვლილი პისტოლეტ-ტყვიამფრქვევი „VZ 58/98“  კოდური სახელწოდებით "Bulldog". აღნიშნული პისტოლეტ-ტყვიამფრქვევი მუშაობდა თავისუფალი საკეტის სქემით და გააჩნდა 6 ჭრილიანი ლულა. იგი საცდელი სახით დამზადდა ორი სხვადასხვა სიგრძის ლულით. 1. 180 მმ-ანი; 2. 200მმ-ანი რომელსაც ჰქონდა მაყუჩის დასმაგრებელი ხრახნი. მექანიკური სამიზნე იყო რეგულირებადი 100-400 მეტრამდე სასროლათ. იარაღი იკვებებოდა 30 ვაზნიანი მჭიდით და ჯერებით სროლისას ტემპი შეადგენდა 800 გასროლას წუთში. ტყვიის საწყისი სიჩქარე შეადგენდა 380-410 მ/წამში.

დღეს მსოფლიოს ბაზარზე უხვადაა წარმოდგენილია VZ-58-ის სამოქალაქო ვარიანტები, რომელთაც არ გააჩნიათ ჯერებით სროლის რეჟიმი. მათ შორის ყველაზე მეტად გავრცელებულია CZ-ს მიერ წარმოებული ვარიანტები „CZ 858 Tactical“ .

 

საქართველოში გავრცელებული VZ-58-ის სამოქალაქო ვარიანტები

„CZ 858 Tactical“  

სწორედ ეს მოდელები გამოჩნდა საქართველოში პირველად. აღნიშნული კარაბინები გამოდის სხვადასხვა ვარიაციით:

1.      CZ 858 Tactical 2 P - მუდმივი (არადასაკეცი) კონდახით, რომლის ლულის სიგრძე შეადგენს 477მმ-ს.

2.      CZ 858 Tactical 2 P - მუდმივი (არადასაკეცი) ხის კონდახით და ტიბჟირებით, რომლის ლულის სიგრძე შეადგენს 477მმ-ს.  აღნიშნულ ეგზემპლარს ტიბჟირზე დატანილი აქვს კანადის გერბი ნეკერჩხლის ფოთლის სახით.

3.      CZ 858 Tactical 2 V - საკეცი კონდახით (ე.წ. სადესანტო ვარიანტი). აღნიშნული მოდელის ლულის სიგრძეც შეადგენს 477მმ-ს.  

აღნიშნული მოდელების ქარხნული კომპლექტაცია ყველაზე მდიდრულია, რადგანაც გარდა საწმენდი ნაკრებისა, მოყვება 4 ცალი სავაზნე კოლოფი (მჭიდი) თავისი ტყავის ჩასალაგებელი ბუდით, ხიშტ-დანა ტყავის ბუდით და გადასაკიდი ღვედი. მეორე სერიის კარაბინის შეძენისას უნდა გაითვალისწინოთ ერთი რამ. ეს კარაბინები დამზადებულია კანადის ბაზრისათვის სადაც კანონმდებლობით ნახევრადავტომატური შაშხანებისთვის დასაშვები ვაზნების რაოდენობა შეადგენს 5 ცალს. ამიტომ მათ მჭიდებს უყენიათ სპეციალური შემზღუდველი, რომელიც არ იძლევა 5ცალზე მეტი ვაზნის ჩატვირთვის საშუალებას. ძირითადად CZ 858 Tactical 2 P და 2 V მოდელების ლულა არ არის ქრომირებული.

აღნიშნული შემზღუდველის მოხსნა ძალიან მარტივია. ამისათვის საკმარისია ბურღის მეშვეობით ამოაგდოთ თხელი ღერძი რომელიც მჭიდის უკანა ნაწილშია გაყრილი, რის შემდეგაც უკვე შეძლებთ მჭიდში 30 ცალი ვაზნის ჩატვირთვას.

4.      CZ 858 Tactical 4 P მუდმივი (არადასაკეცი) კონდახით, რომლის ლულის სიგრძე შეადგენს 390 მმ-ს. აღნიშნული სიგრძე VZ-58 ტიპის კარაბინებში ითვლება სტანდარტულად.

5.      CZ 858 Tactical 4 V საკეცი კონდახით (ე.წ. სადესანტო ვარიანტი). აღნიშნული მოდელის ლულის სიგრძეც შეადგენს 390 მმ-ს.  

ორივე კარაბინს კომპლექტაციაში მოყვება საწმენდი ნაკრები, გადასაკიდი ღვედი და ორი ცალი 30 ვაზნიანი სავაზნე კოლოფი. ამ კოლოფებს არ გააჩნიათ შემზღუდველი და პირდაპირ იდება 30 ცალი ვაზნა. ეს მოდელები ძირითადად ქრომირებული ლულით და ქრომირებული სავაზნითაა.

ყველა CZ-858 ტიპის კარაბინს მარცხენა მხრიდან ლულის კოლოფის ბოლოში დასმული აქვს მარკირება CZ-858 Tactical და შესაბიმისი სერია (4 V ან P / 2 V ან P). აქვეა დატანილი ჩეზეს სავაჭრო ნიშანი (ლოგოტიპი).

CZ-858 იწყობა ჩეხეთში ჩეზეს ქარხანაში არსებული გამოუყენებელი (სამხედრო წარმოების დროს მორჩენილი) დეტალებსგან,  ან კიდევ ხდება ეგრედწოდებული "НЗ"-ს მარაგებში მორჩენილი იარაღების რესტავრირება / განახლება ქარხნული წესით და შემდგომ CZ-858-ის მარკირების დატანა. მათი დაფარვა არის სულ მთლად ახალი და ლულებიც იდეალურ მდგომარეობაში.

Gazela VZ 58  (Gz58)

იშვიათად საქართველოში გამოჩნდება ხოლმე ვარიანტები სახელწოდებით „Gazela VZ 58”. ეს ეგზემპლარები წარმოადგენს სამხედრო საწყობებიდან ამოღებულ და თავისუფალ ბრუნვაში გაშვებულ ვერსიებს სტანდარტული 390მმ სიგრძის ლულით, რომელთაც გაუქმებული აქვთ ჯერებით სროლის რეჟიმი. ძირითადად მათი მდგომარეობა შელახულია, დაფარვა გადაშორებულია და ცუდად არის რესტავრირებული. ერთადერთი დატვირთვა რის გამოც ღირს მათი შეძენა არის ის, რომ გააჩნია ჩეხეთის საარმიო დამღები და ზოგჯერ იმ სამხედრო ნაწილების დამღები (მარკირებები), სადაც იგი ინახებოდა. ძირითადად ასეთი კარაბინები დამზადებულია 60-70-ან წლებში. მათ შეძენისას უნდა გაითვალისწინოთ, რომ ისინი არაა ახალ მდგომარეობაში. აღნიშნული ეგზემპლარებიც თავის დროზე წარმოებული ჩეხეთში ჩეზეს ფაბრიკის მიერ, სპეციალურად არმიისთვის.

CZH 2003 Sport

ეს მოდელები საქართველოში მე არ მინახავს. გამოდის სამი სიგრძის ლულით. მოკლე 295მმ სტანდარტული 390 მმ და გრძელი 482მმ. მწარმოებელი Zbrojovka Praga.

CSA vz. 58 Sporter

აღნიშნული მოდელებიც გამოჩნდა საქართველოს მაღაზიებში, თუმცა მათი ღირებულება ორჯერ მეტია ვიდრე CZ858 მოდელებს აქვთ. მწარმოებელი არის Czech Small Arms. იგი იწარმოება ორ განსხვავებულ კალიბრში 7,62x39 და .223 Remington.

არსებობს სამი ძირითადი სახის ვარიანტი:

1.      Compact 190მმ სიგრძის ლულით და დასაკეცი დუგლუგით;

 

2.      Carbine 300 ან 310 მმ სიგრძის ლულით და დასაკეცი დუგლუგით;

 

3.      Rifle 390 ან 410 მმ სიგრის ლულით და ფიქსირებული (მხოლოდ სიგრძეში რეგულირებადი) ტელესკოპური კონდახით.

ეს მოდელები რათქმაუნდა უფრო დახვეწილი ფურნიტურით გამოირჩევა და რიგ ვარიანტებს ლულის კოლოფზე გააჩნიათ ოპტიკური სამიზნეებისათვის საჭირო სამაგრი ლიანდაგი. გარდა ამისა მწარმოებლის თქმით მათი ლულის კოლოფები (რესივერები) განსხვავებული ტექნოლოგიით მზადდება, ხოლო კარაბინის ლულებს უკვეთავენ Lothar Walther -ს.

 

Walther PPK-დან Walther KPK-მდე

Walther-ის ფაბრიკა მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში უამრავ ექსპერიმენტალურ ცეცხლსასროლ იარაღს აწარმოებდა. რა თქმა უნდა მე როგორც ასეთი იარაღის მოყვარული ხშირად ვიქექები სხვადასხვა ცნობარებსა და ინტერნეტ სივრცეში, რათა აღმოვაჩინო და შევისწავლო მსგავსი ეგზემპლარები. სწორედ ერთერთ ასეთ პისტოლეტზე მინდა ვისაუბრო აღნიშნულ სტატიაში და ეს პისტოლეტი არის Walther-ის უცნობი მოდელი „KPK“.

აქ შეიძლება ბევრმა იფიქროს, რომ მე შეცდომით დავწერე სახელი „KPK“. რამდენიმე წლის წინ მახსოვს ერთერთ ქართულ ფორუმზე დამცინეს შემდეგი ტექსტით რა Walther KPK? მაგას PPK ჰქვიაო. სანამ სტატიის ძირითად თემაზე გადავალ მინდა ერთ პრობლემას შევეხო, რომელიც დღეს საქართველოში არსებობს. კერძოდ: ქართულ ფორუმებზე და ინტერნეტ სივრცეში შეინიშნება ტენდენცია იმისა, რომ ერთმანეთს დასცინიან „იარაღის მოყვარულები“, ყველა პროფესორობს, ყველას ჰგონია, რომ ბევრი რამ იცის. ზოგი საერთოდ „იარაღის მცოდნეს“ ან  ექსპერტის რაიმე დამადასტურებელ დოკუმენტს ითხოვს. რა თქმა უნდა მეც ხშირად გავმხდარვარ დაცინვის ობიექტი. მაგალითად ჩვენს ვიდეო რევიუში „სკორპიონის“ (Vz.61) შესახებ მჭიდს ვიხსენიებ, როგორც სავაზნე კოლოფს. სწორედ ამის გამო ერთერთი ქართული ფორუმის წევრმა დამცინა შემდეგი ტექსტით: „მაგას მჭიდი ჰქვია და არა სავაზნე კოლოფიო“ J)) ვიცით მჭიდი რომ ჰქვია და თქვენ თუ იცით, რომ სავაზნე კოლოფიც შეიძლება დავუძახო და ეგ სახელიც სწორი რომაა?! მოკლედ ასეთ ხალხს მინდა ვუთხრა ერთი რამ. - თუ ერკვევით და „ექსპერტები“ ხართ ცეცხლსასროლ იარაღში ღმერთმა გაგიმარჯოთ! მე პირადად არ ვარ ექსპერტი და ახლავე მინდა შევთანხმდეთ ერთ რამეზე მე ძალიან ცოტა რამ ვიცი ცეცხლსასროლ იარაღზე და მიხარია, რომ ცოტა რამ ვიცი.  წინ ბევრი ისეთი რამეა რომელიც უნდა ვისწავლო. ასე რომ მე არც ექსპერტი ვარ და არც დოქტორის ხარისხი მაქვს ცეცხლსასროლი იარაღის „ცოდნაში“... მე უბრალოდ მოყვარული ვარ. ახლა კი გადავიდეთ სტატიის მთავარ გმირზე.

მეორე მსოფლიო ომის დაწყებისას ნაცისტური გერმანიის არმიის კონკრეტულ პირებს  შეიარაღებაში ჰქონდათ Walther-ის ლეგენდარული მოდელი “PPK”. ამ პისტოლეტით ძირითადად შეიარაღებულნი იყვნენ ლუფტვაფფეს ოფიცრების შემადგენლობა და ვერმახტის მაღალჩინოსანი პირები. ასეთი ხალხი ნაკლებად იღებდნენ შეტაკებებში და ბრძოლებში უშუალო მონაწილეობას, ამიტომ მათ არ სჭირდებოდათ დიდი ზომის საარმიო პისტოლეტები. ხელისუფლებამ გადაწყვიტა სპეციალურად ასეთი პირებისთვის შეექმნა ახალი პისტოლეტი, რომელსაც ექნებოდა „Walther PPK“-ს საბრძოლო თვისებები, მაგრამ იქნებოდა უფრო მსუბუქი, რომლის ტარებასაც მაღალჩინოსანი პირები შეძლებდნენ ფარულად. პისტოლეტს აგრეთვე გამოიყენებდნენ საიდუმლო სამსახურის და დაზვერვის ოპერ-თანამშრომლები. ახალი პისტოლეტის შექმნა დაევალა ვალტერის ფაბრიკის კონსტრუქტორებს, რომლებმაც გადაწყვიტეს ახლიდან არ გამოეგონებინათ ველოსიპედი და უბრალოდ გადაემუშავებინათ არსებული „Walther PPK“. სწორედ ასე გაჩნდა ახალი მოდელი სახელწოდებით “Walther KPK”.

გარდა მსუბუქი მასისა (წონისა) მთავარ მოთხოვნას წარმოადგენდა ის, რომ პისტოლეტს არ უნდა ჰქონოდა გამოშვერილი დეტალები, რომელიც პისტოლეტის სწრაფ ამოღებას შეაფერხებდა. ასეთი დეტალები Walther PPK-ს ჰქონდა მხოლოდ 2 ცალი:

1. საკეტზე განთავსებული დროშისებური მცველი;

2. ღია ჩახმახმი.

ქრონოლოგიურად, რომ მივყვეთ აღნიშნული პისტოლეტების პროტოტიპების დამზადებას, მივიღებთ შემდეგ სურათს.

თავდაპირველად დამზადებულ იქნა ექსპერიმენტალური მოდელი „Walther PPK“, რომელსაც დროშისებური მცველის ბერკეტი გააჩნდა სასხლეტი კავის უკან ჩარჩოზე. ასეთი პისტოლეტის სავაზნე კოლოფის (მჭიდის) შახტაში დაფიქსირება ხდებოდა ტარის ფსკერზე განთავსებული ღილაკ-ფიქსატორის მეშვეობით, რადგანაც ჩარჩოზე მარცხენა მხარეს არსებული ღილაკ-ფიქსატორის ადგილი დროშისებურმა მცველმა დაიკავა. დღეს ასეთი პისტოლეტი მხოლოდ ერთი ცალი სახით შემორჩა და ინახება Robert Miller-ის კოლექციაში. პისტოლეტს არ გააჩნია არანაირი სერიული ნომერი.

შემდგომ ამ ექსპერიმენტალური PPK-ს საფუძველზე შეიქმნა მოდელი სახელწოდებით „KPK“, რომელსაც ოდნავ შეეცვალა საკეტის უკანა ნაწილის ფორმა. გარდა ამისა მისი ტარის ლოყები მარცხენა და მარჯვენა მხარისათვის იყო ცალკცალკე. (Walther PPK-ს ტარის ლოყები არის მთლიანი ფორმის).

შემდგომ კონსტრუქტორებმა წონის (მასის) შემსუბუქების მიზნით პისტოლეტში გამოიყენეს დურ-ალუმინის შენადნობი, რომელმაც გამოიწვია მისი საერთო წონის 30-35%-ით შემცირება. ასეთ პისტოლეტში ფოლადისგან მზადდებოდა მხოლოდ ისეთი დეტალები, რომლებიც დატვირთულად მუშაობდა და სჭირდებოდა მაღალი სიმკვრივე (მაგალითად: პისტოლეტის ლულა, საცემი ნემსა, ჩახმახი და სხვა). აგრეთვე კონსტრუქციიდან საერთოდ ამოიღეს დროშისებური მცველი, ხოლო საკეტ-გარსაცმის უკანა ნაწილი დაგრძელებულ იქნა ისე, რომ ჩახმახი გახდა თითქმის სრულად დაფარული. მსუბუქი პისტოლეტის ტარის ლოყები კი კვლავ სტანდარტული PPK მოდელის აიღეს.

ამდაგვარი ცვლილების მეშვეობით პისტოლეტის სწრაფი ამოღებისას მინიმუმამდე იქნა დაყვანილი მისი წამოდება ტანისსამოსზე ან პისტოლეტის ბუდეზე (კაბურაზე). ვინაიდან პისტოლეტის დამრტყმელ-გამშვები მექანიზმი მუშაობდა, როგორც ორმაგი, ასევე ერთმაგი მოქმედების რეჟიმში. მის მფლობელს შეეძლო პისტოლეტი უსაფრთხოდ ეტარებინა ლულის სავაზნეში არსებული ვაზნით და დაშვებული ჩახმახით. ასეთ დროს პირველ გასროლას განახორციელებდა სასხლეტის ორმაგი მოქმედების რეჟიმით, ხოლო მომდევნო გასროლები კი ავტომატურად განხორციელდებოდა საკეტის უკუცემის მეშვეობით შეყენებული ჩახმახით. შესაბამისად მცველი აღარ იყო აუცილებელი.

საბოლოოდ Walther KPK მოდელების სერიული წარმოება არ მომხდარა. დღეს უცნობია თუ კონკრეტულად რომელ წლებში ხდებოდა პისტოლეტების პროტოტიპების შექმნა. ვარაუდობენ, რომ ისინი შეიქმნა 1940-1942-წლებში. არც დამზადებული პროტოტიპების ზუსტი რაოდენობაა ცნობილი, თუმცა უდაოა, რომ იგი მხოლოდ რამოდენიმე ცალი დამზადდა. მე რამდენჯერმე  შემთხვევით წავაწყდი ინტერნეტ აუქციონებზე „Walther KPK“ მოდელებს, რომელთა ღირებულებაც  45 000-დან 90 000 აშშ დოლარამდე მერყეობდა.

აბსოლუტურად ყველა „KPK“ პროტოტიპების ლულა გათვლილი იყო 7,65მმ-ან ბრაუნინგის ვაზნაზე, ხოლო მათი ვაზნებით კვება ხდებოდა Walther PPK-ს 7ცალ ვაზნიანი მჭიდებით.

 

რამდენადაც ფოტებიდან ჩანს შემორჩენილ პროტოტიპებს აქვს მხოლოდ ორი მარკირება: 1. საკეტ-გარსაცმზე მარცხენა მხარეს განთავსებული ვალტერის ემბლემა (სავაჭრო მარკა); 2. მის გვერდითვე განთავსებული წარწერა „KPK”.

რაც შეეხება პისტოლეტების დაფარვას. გვხვდება პროტოტიპები მუქი მოცისფრო ელფერის დაფარვით (ე.წ. „მოცისფრო ვარანენიე“) და დურ-ალუმინის შენადნობისგან დამზადებული ეგზემპლარები, რომელთა კორპუსიც ანოდიზირებულია.

ამ ეტაპისთვის არც პისტოლეტის სახელწოდების განმარტებაა ბოლომდე დაზუსტებული. ვარაუდობენ, რომ იგი შემდეგი სახის უნდა იყოს KPK- Krieg ან Kampf Pistole Kriminal.  

დღეს ვალტერის მოდელი "KPK" ითვლება კოლექციონერებისათვის ერთერთ ყველაზე სანუკვარ ოცნებად, რომლის ასრულებაც ძალიან რთულია.

პროექტი „Volkspistole“ და ყველაფერი მის შესახებ

მეორე მსოფლიო ომის მიწურულს, კერძოდ 1944 წლის შემოდგომას, გერმანის მთავრობის მიერ წამოწყებულ იქნა პროგრამა სახელწოდებით „Volkspistole“ (ქართულად სახალხო პისტოლეტი). აღნიშნული პროგრამის შესახებ ძალზედ მცირე ინფორმაციაა დღეს, ხოლო პროგრამის ფარგლებში შექმნილი პისტოლეტების უმეტესობა უგზო-უკვლოდ დაიკარგა, თუ არ ჩავთვლით რამოდენიმე ეგზემპლარს, რომლებიც დღეს კერძო კოლექციონერების მფლობელობაშია.

პროგრამის მთავარი მიზანი იყო საარმიო პისტოლეტის შექმნა, რომელიც განკუთვნილი უნდა ყოფილიყო მესამე რეიხის სახალხო არმიისთვის „Volkssturm“. ახალი პისტოლეტის შექმნის საჭიროება გამოწვეულ იქნა იმ ფაქტორით, რომ შეიარაღებაში არსებული მოდელების Walther P-38 და Luger Prabellum P-08 წარმოება ზედმეტად ძვირი ჯდებოდა. მიუხედავად იმისა, რომ პისტოლეტს „Walther P-38“ აწარმოებდა 3 ქარხანა, ვალტერის (Walther), მაუზერის (Mauser-Werke) და შპრეევერკე (Spree-Werke), მაინც არ იყო იგი საკმარისი რაოდენობით. გარდა ამისა გერმანიამ 1944 წლის პირველ ნახევარში დაკარგა 110 092 ცალი პისტოლეტი, ხოლო შემდგომ კი დაიკარგა 172 609 ცალი ერთეული (ჯამში 1944 წელს გერმანიის არმიამ ოფიციალურად დაკარგა 282,701 ცალი პისტოლეტი).

ჩამოყალიბებულ იქნა მთავარი მოთხოვნები და კრიტერიუმები, რომლის თანახმადაც ახალი პისტოლეტი უნდა ყოფილიყო:

1.      გათვლილი იმ დროს გერმანიის არმიის საშტატო ვაზნაზე 9x19 Parabellum;

2.      პისტოლეტის სერიული წარმოება უნდა ყოფილიყო მარტივი, მცირე დანახარჯებით და რაც შეიძლებოდა ნაკლებ დროში, რადგანაც სასწრაფოდ უნდა მომხდარიყო სახალხო არმიის შეიარაღება;

3.      ზედა მოთხოვნიდან გამომდინარე წარმოების ტექნოლოგია უნდა ყოფილიყო მარტივი და გამოყენებულიყო დაპრესვის და დაშტამპვის მეთოდები;

4.      ავტომატიკის მუშაობას უნდა ჰქონოდა მაქსიმალური საიმედოობა, ნებისმიერი ესპლუატაციის პირობებში;

5.      პისტოლეტს აუცილებლად უნდა ჰქონოდა მცველი;

6.      პისტოლეტში შესაძლებელი უნდა ყოფილიყო Walther P-38-ის სავაზნე კოლოფის (მჭიდის) გამოყენება;

7.      15-დან 25 მეტრამდე სროლისას უნდა ჰქონოდა ისეთი სიზუსტე, რომ მსროლელს შესძლებოდა ტყვიები შეეჯგუფებინა 200X200 მმ ზომის სამიზნეზე.

პროექტში ჩაერთო გერმანიის სამი ძირითადი კონცერნი: „Mauser-Werke“, „Gustloff-Werke“ და „Carl Walther“. 

ჯერ კიდევ ერთი წლით ადრე (1943 წელს), მაუზერის ობერნდორფის ფაბრიკაში ალექს ზაიდელმა (ზაიდლმა) (Alex Seidel - Heckler & Koch -ის დამფუძნებელი) სცადა მისივე შექმნილი პისტოლეტის Mauser Hsc-ის წარმოების ტექნოლოგიის გაადვილება. მან ერნსტ ალტენბურგერთან ერთად (Ernst Altenburger-მაუზერის ფაბრიკის ერთერთი თანამშრომელი) მოახდინა პისტოლეტის საკეტ-გარსაცმის დამზადების ახალი მეთოდის შემუშავება, რაც გულისხმობდა ფოლადის ფურცლისაგან დაშტამპვის მეთოდს.

პისტოლეტი ვიზუალურად უშნო გამოვიდა, თუმცა მისი წარმოება საგრძნობლად გაადვილდა, რისი წყალობითაც იზოგებოდა როგორც მატერიალური, ასევე დროითი რესურსი. მოგვიანებით მათ შეურთდა კიდევ ეთი კონსტრუქტორი შტარნაანსი. მიუხედავად წარმოების გაადვილებისა, გერმანია განიცდიდა ფინანსურ კრიზისს და გამარტივებული Mauser Hsc-ის წარმოება მინც ძვირი ჯდებოდა.

შემდეგ კვლავ მოხდა მისი წარმოების ტექნოლოგიის გადამუშავება, სადაც შეიცვალა ჩარჩოს და ტარის ლოყების დამზადების მეთოდი, მაგრამ საბოლოოდ მხოლოდ საცდელი პროტოტიპების იქით არ დაძრულა წარმოება. მე ასეთ პისტოლეტს წავაწყდი ერთერთ ინტერნეტ აუქციონზე, სადაც მისი ღირებულება 12 000 ევროს შეადგენდა და თუ სწორად მახსოვს 13 000 ევროდ გაიყიდა J

ინტერნეტ აუქციონზე წარმოდგენილი გამარტივებული Mauser Hsc-ის პროტოტიპი

ზემოთხსენებულმა ჯგუფმა იმავე პერიოდში შექმნა ახალი თავისუფალი საკეტის სქემაზე დაფუძნებული პისტოლეტი, კოდური სახელწოდებით “Gerat 26VP” (ამ პისტოლეტის შესახებ თითქმის არაფერია ცნობილი დღეს) (Gerät-გერმანულად ნიშნავს მოწყობილობას), რომელითაც არ დაინტერსდა არმია იმ მიზეზით, რომ პისტოლეტი მუშაობდა თავისუფალი საკეტის პრინციპზე.

შემდგომ შეიქმნა მოდელი კოდური სახელწოდებით „Gerat 40 VP“ (ცნობილია აგრეთვე დასახელებით М.7057), აღნიშნული მოდელი წარმოადგენდა ლულის მოკლე სვლაზე დაფუძნებულ პისტოლეტს.

„Gerat 40 VP“ ნახაზზე ჩანს საკეტზე განთავსებული დროშისებური მცველი, რომელიც შემდგომ ამოღებულ იქნა კონსტრუქციიდან

გასროლისას ლულა და საკეტი ერთად გადაადგილდებოდა უკან. გარკვეული მანძილის გავლის შემდეგ სპეციალური ჭრილების მეშვეობით ხდებოდა ლულის უკანა ნაწილის დაბლა დაშვება, რის შემდეგაც საკეტისა და ლულის გადაბმულობა წყდებოდა. ამის შემდეგ კი საკეტი დამოუკიდებლად ინერციით აგრძელებდა უკუცემას. აღნიშნული სქემა წარმოადგენდა ბრაუნინგის სქემის სახეცვლილ ვარიანტს, ხოლო პისტოლეტი ვიზუალურად ჰგავდა ვალტერ P-38 მოდელს. პისტოლეტის სავაზნე კოლოფის (მჭიდის) შახტა მზადდებოდა სწორედ ვალტერის P-38 მოდელის ჩარხების მეშვებოთ, ამიტომ  „Great 40VP“-ში გამოიყენებოდა P-38-ის მჭიდი.

პისტოლეტის დამრტყმელ-გამშვები მექანიზმი აღებულ იქნა „Mauser Hsc“ მოდელისგან, რომელმაც განიცადა მცირედი მოდიფიცირება. „Gerat 40 VP“-ის წარმოება ჯდებოდა ძალიან იაფი მისი ტექნოლოგებიდან გამომდინარე და თითქმის ყველა დეტალი მზადდებოდა დაბალი ხარისხის ფოლადის ფურცლების დაშტამპვის მეთოდით, გარდა მისი ლულისა, რომელიც ყველაზე ხარისხიან კომპონენტს წარმოადგენდა პისტოლეტში. საბოლოოდ ამ პისტოლეტით გერმანიის არმია არ დაინტერესდა და მაუზერის ფაბრიკამ შეაჩერა მასზე მუშაობა.

1944 წელს პროგრამა „Volkspistole“-ს წამოწყებისთანავე მაუზერის ფაბრიკამ დაიწყო მუშაობა ახალ პისტოლეტზე, რომელიც უპასუხებდა პროგრამის მოთხოვნებს. 1944 წლის ოქტომბერში მაუზერის ფაბრიკაში შეიქმნა მოდელი კოდური ინდექსით „Mauser V.7082“, რომელიც მუშაობდა თავისუფალი საკეტის პრინციპზე და გააჩნდა ორმაგი მოქმედების დამრტყმელ-გამშვები მექანიზმი. ამავე წლის ნოემბერში გაიმართა პისტოლეტის გამოცდა, სადაც Mauser V.7082-მა კრახი განიცადა. გარდა ამისა პისტოლეტი არ აკმაყოფილებდა პროგრამის ფარგლებში შექმნილ ახალ კრიტერიუმს. კერძოდ, პისტოლეტი არ უნდა ყოფილიყო თავისუფალ საკეტზე მომუშავე და არ უნდა ჰქონოდა ორმაგი მოქმედების დამრტყმელ-გამშვები მექანიზმი. აქედან გამომდინარე გერმანიის არმიის იარაღის სააგენტომ HWaA (Heereswaffenamt) უარი განაცხადა „Mauser V.7082“-ის განხილვაზე და დააბრუნა პისტოლეტი ფაბრიკა Mauser-Werke-ში. ფაბრიკაში დაბრუნების შემდეგ დაწყებულ იქნა მუშაობა პისტოლეტის ჩაკეტვის მექანიზმის შეცვლაზე. ასე გაჩნდა ახალი პისტოლეტი, რომელზეც დატოვეს იგივე სახელწოდება „Mauser V.7082“.

დღეს გადამუშავებულ Mauser V.7082 მოდელზე არსებობს გარკვეული გაუგებრობა და მოსაზრებები გაყოფილია რამოდენიმე ნაწილად:

1.      ეს პისტოლეტი შეიქმნა ფაბრიკა Mauser-Werke-ს თანამშრომლების მიერ;

2.      პისტოლეტი შეიქმნა Gustloff-Werke-ში მთავარი კონსტრუქტორის ბარნიცკეს მიერ  (Barnitske) (გერმანელები წერენ Barnitzke);

3.      ფაბრიკა Mauser-Werke-ს თანამშრომლებმა აიღეს ბარნიცკეს იდეა  და შექმნეს მისი გადამუშავებული ვარიანტი;

4.      ორივე ფაბრიკამ შეთანხმებულად და ერთად მუშაობის შედეგად შექმნეს იგი.

აღნიშნული ფაქტიდან გამომდინარე „Mauser V.7082“  სხვადასხვა წყაროებში მოიხსენიება, როგორც „Gustloff-Werke“-ში შექმნილ Barnitske-ს პისტოლეტი.

ახალი (გადამუშავებული) პისტოლეტი „Mauser V.7082“ მუშაობს ძალზედ საინტერესო პრინციპით. მისი საკეტი თავისუფალია და არ გააჩნია ლულასთან გადაბმულობა, თუმცა საკეტის გახსნა შენელებულია დენთის აირების წყალობით. დაწვრილებით რომ ჩავუღრმავდეთ პისტოლეტის მუშაობის პრინციპს იგი შემდეგნაირად გამოიყურება:

ლულას სავაზნე ნაწილის დამთავრების შემდეგ ორივე მხრიდან გააჩნია პატარა აირგამყვანი ნასვრეტი. გასროლისას დენთის აირები გამოედინება აღნიშნული ნასვრეტებიდან და საკეტ-გარსაცმს უბიძგებს წინ, ხოლო როდესაც მოხდება წნევის ვარდნა საკეტი ინერციით იწყებს უკან გადაადგილებას და ახდენს გასროლილი მასრის ექსტრაქციას. საკეტ-გარსაცმის უკან გადაადგილებისას იკუმშება ხისტად დამაგრებული ლულის გარშემო ჩამოცმული დამაბრუნებელი ზამბარა, რომელიც შემდეგ საწყის პოზიიაში აბრუნებს საკეტ-გარსაცმს. ამ მექანიზმთან ერთად პისტოლეტი იყენებს კიდევ დამატებით შემანელებელ სისტემას. სავაზნეში გაკეთებულია სპეციალური ღარები (ე.წ. რეველის ნაჭდევები), რომელზეც ჩვენ არაერთხელ გვისაუბრია ბლოგზე გამოქვეყნებულ სხვადასხვა სტატიებში. ამგვარი მექანიზმის გამოყენებით შეიძლება ითქვას, რომ პისტოლეტი არის ნახევრად-თავისუფალი საკეტის პრინციპზე მომუშავე. ერთდროულად ორი ასეთი მეთოდის გამოყენება უზრუნველყოფდა 9x19 Parabellum-ის ვაზნის წნევის ისეთ დამუხრუჭებას (ნეიტრალიზაციას), რომ პისტოლეტი საიმედოდ მუშაობდა და არ ხდებოდა საკეტის ნაადრევი გახსნა, ხოლო ნასვრეტებიდან გამოდენილი აირების წნევა გასროლის მომენტში იმდენად უბიძგებდა საკეტს წინ, რომ პისტოლეტის უკუცემა საგრძნობლად მცირდებოდა. აღნიშნულ ეგზემპლარს გააჩნდა აგრეთვე ძალზედ საინტერესო დამრტყმელ-გამშვები მექანიზმი. აღნიშნული მექანიზმი იყო ჩახმახის გარეშე და ჰქონდა დაფარული საცემი ნემსა (ე.წ. „სტრაიკერის“ ტიპის). სასხლეტზე თითის დაჭერისას ორი შვერილი დეტალი ახდენდა საბრძოლო ზამბარიანი ნემსას უკან გადაადგილებას, ხოლო შემდეგ შვერილები იწოდა დაბლა, რაც იწვევდა საცემი ნემსას გათავისუფლებას, რომელიც შეკუმშული საბრძოლო ზამბარის წყალობით ახდენდა წინ გავარდნას და კაფსულ მაალებლის აალებას.

„Mauser V.7082“ მოდელს გააჩნდა კიდევ ერთი უცნაური დეტალი, კერძოდ: უძრავად დამაგრებულ ლულაზე ჩამოცმული იყო ლულისავე სიგრძის მილი, რომელიც ლულის ცხვირზე არსებული ხრახნის მეშევეობით მაგრდებოდა.

შესაძლებელი იყო აღნიშნული მილის ლულიდან მოხსნა, შემობრუნება და მეორე მხრიდან დახრახვნა ლულაზე.

სწორედ ამიტომ პისტოლეტის სურათები გვხვდება მოკლე ლულით ან კიდევ გრძელით. სინამდვილეში ეს არაა გრძელი ლულა, არამედ ეს არის ლულაზე დახრახნული მილი. რა დანიშნულებას ასრულებდა ეს მილაკი ჩემთვის გაუგებარია, თუმცა რიგ წყაროებში მოცემულ ინფორმაციას თუ დავუჯერებთ, აღნიშნული მილი მუშაობდა როგორც ლულის მუხრუჭ-კომპენსატორი.  1945 წლის იანვარში, ობერნდორფის საგამოცდო-საპოლიგონო სროლებისას პისტოლეტმა დადებითი შედეგი აჩვენა, თუმცა  მიუხედავად პისტოლეტის საიმედო მუშაობისა „Mauser V.7082“ მაინც საცდელ ეგზემპლარად დარჩა და არ იქნა განხილული, როგორც სერიოზული მოთამაშე.

როგორც ზევით ავღნიშნეთ 1944 წლის ნოემბერში პირველად გაიმართა პროგრამა „Volkspistole”-ს ფარგლებში შექმნილი იარაღების გამოცდა, სადაც  მაუზერის პისტოლეტიც გამოსცადეს. ამავე საცდელი სროლებისას ვალტერის ფაბრიკამ („Carl Walther“) წარმოადგინა მისი კონსტრქციის პისტოლეტი, რომელიც მუშაობდა მბრუნავი ლულის პრინციპით. პისტოლეტის სქემა თითქმის იდენტური იყო ავსტრიელი იოზეფ ნიკლის (Josef Nickl) მიერ შექმნილი მბრუნავი ლულის სქემისა, რომელიც გამოიყენებოდა CZ-22 და CZ-24 მოდელებში (შეგიძლიათ იხილოთ ბმული >  http://www.iaragi.com/2014/04/cz-22-cz-24-cz-27.html). ანალოგიური სქემით მუშაობდა ავსტრიული პისტოლეტი “Steyr Hahn M1912”.

ვალტერის მბრუნავლულიანი პისტოლეტი ისევე როგორც ზევით განხილული მაუზერის “Volkspistole”-ები მზადდებოდა ფოლადის ფურცლების დაშტამპვის მეთდით, რომელიც პრესების მეშვეობით იღებდა ფორმებს. როგორც წესი ხდებოდა ორი სხვადასხვა ზომის კორპუსის და ჩარჩოს პრეს-ფორმირება, რომლებიც შემდგომ წერტილოვანი შედუღების მეთოდით ერთიანდებოდა მთლიან დეტალებად. აღნიშნული ტექნოლოგია წარმოადგენდა ყველაზე იაფ მეთოდს, რათა შექმნილიყო მყარი დეტალები. Walther-ის პისტოლეტიც გათვლილი იყო საშტატო 9x19 Parabellum ვაზნაზე, რომელთა მიწოდებაც ლულაში ხდებოდა P-38-ის მჭიდებით. პისტოლეტის ლულას უკანა ნაწილში ჰქონდა 3 ცალი საბრძოლო ბჯენი, რომელთა მეშვეობითაც ლულა იყო გადაბმული საკეტ-გარსაცმთან. საბრძოლო ბჯენებთანვე იყო დიაგონალური შვერილი, რომელიც პისტოლეტის ჩარჩოზე არსებულ დიაგონალურ ღარში ჯდებოდა. გასროლისას საკეტ-გარსაცმი და ლულა ერთად გადაადგილდებოდა უკან, ხოლო გადაადგილებისას დიაგონალური შვერილის მეშვეობით ხდებოდა ლულის ბრუნვა. ლულის გადაბრუნების შემდეგ, საბრძოლო ბჯენები გამოდიოდა საკეტ-გარსაცმის ჭრილებიდან რაც იწვევდა გადაბმულობის წყვეტას, ხოლო გათავისუფლებული საკეტი კი ინერციით აგრძელებდა უკუსვლას და კუმშავდა ლულის ქვემოთ განთავსებულ დამაბრუნებელ ზამბარას, რომლის წყალობითაც უკანვე ბრუნდებოდა. საკეტის უკან დაბრუნებისას ლულა უკუმიმართულებით ბრუნავდა და საბრძოლო ბჯენების მეშვეობით ახდენდა მორიგ გადაბმულობას საკეტ-გარსაცმთან. პისტოლეტს გააჩნდა ორმაგი მოქმედების დამრტყმელ-გამშვები მექანიზმი და საკეტ-გარსაცმზე მარცხენა მხრიდან განთავსებული დროშისებური მცველი. აღნიშნული ეგზემპლარი კარგად ფუნქციონირებდა, თუმცა მისი მექანიზმი ზედმატად რთული იყო და ძვირი ჯდებოდა მისი წარმოება.

1945 წელს იანვარში გამართულ საცდელ სროლებზე ვალტერის ფაბრიკამ წარმოადგინა მისი მბრუნავლულიანი პისტოლეტის ახალი მოდელი, რომლის დამრტყმელ-გამშვები მექანიზმი კვლავ ორმაგი მოქმედების იყო. პისტოლეტი კარგად ფუნქციონირებდა თუმცა მისი დეტალები კვლავ რთული და ძვირადღირებული იყო.

ამავე გამოცდებზე ვალტერმა წარმოადგინა კიდევ ერთი მოდელი. აღნიშნული მოდელი ბევრ წყაროში მოხსენიებულია, როგორც ნახევრად-თავისუფალ საკეტიანი, სინამდვილეში კი იგი მუშაობდა თავისუფალი საკეტის პრინციპით და ჰქონდა ერთმაგი მოქმედების დამრტყმელ-გამშვები მექანიზმი.

მიუხედავად იმისა, რომ პისტოლეტი თავისუფალი საკეტის სქემით მუშაობდა, მან მოწონება დაიმსახურა გამოცდებზე. რიგი წყაროების თანახმად ხელისუფლებამ გადაწყვიტა დაემზადებინათ იგი მცირე პარტიით. წარმოება დაიწყო 1945 წლის 12 თებერვალს და ვალტერის ფაბრიკას ამავე წლის 30 მარტს უნდა ჰქონოდა მზად პისტოლეტების პირველი მცირე პარტია, თუმცა საბოლოოდ რამდენი ცალი პისტოლეტი დამზადდა არ არსებობს ზუსტი ცნობები, რადგანაც 7 აპრილს ვალეტირის ქარხნის მიმდებარე ტერიტორიები აშშ-ს 90-ე დივიზიამ დაიკავა.

ამავე პერიოდში გერმანელები ცდილობდნენ Volkssturm-ისათვის შეექმნათ 9x19 Parabellum-ის ვაზნაზე გათვლილი იაფფასიანი რევოლვერებიც, თუმცა საბოლოოდ ეს ეგზემპლარებიც არ გასცდა საცდელ ვარიანტებს.

ომის დასრულებასთან ერთად დასრულდა Volkspistole-ეების ისტორიაც, თუმცა შეიძლება ითქვას, რომ ამ პროექტს უკვალოდ არ ჩაუვლია. მაგალითად ავსტრიული პისტოლეტი "Steyr GB" და მისი პროტოტიპი "Steyr Pi-18" იყენებს ლულიდან დენთის აირების გამოდინების თითქმის  ისეთივე პრინციპს, როგორსაც მაუზერის Volkspistole იყენებდა. აღნიშნული პრინციპის შემქმნელად დღეს ყველგან მოხსენიებულია ბარნიცკე (ბარნიცკეს პრინციპი).

" Steyr Pi-18"